111 Özel Kesim – 112 Kamu Kesimi Tahvil Senet ve Bonoları Hesabı

Ana Sayfa » Tek Düzen Hesap Planı » 111 Özel Kesim – 112 Kamu Kesimi Tahvil Senet ve Bonoları Hesabı
Tek Düzen Hesap Planı kategorisinde bulunan bu haber 03 Mayıs 2014 tarihinde güncellenmiş ve 5.466 kişi bu yazıyı okumuştur.

111 ÖZEL KESİM, TAHVİL SENET VE BONOLARI HESABI ve

112 KAMU KESİMİ, TAHVİL SENET VE BONOLARI HESABI

111 özel kesim tahvil senet ve bonoları hesabıTahvil ( Obligasyon), Anonim Şirketlerin, İktisadi Devlet Teşekküllerinin ve kamu kuruluşlarının uzun vadeli borç bulabilmek için çıkarmış oldukları borç senetleridir. Tahvil sahipleri, belli bir oran üzerinden faiz gelir elde ederler. Gelir Ortaklığı Senetleri, Finansman Bonosu, Kar Zarar Ortaklığı Belgeleri, Yatırım Fonu Katılım Belgeleri, Hazine Bonoları bu gurup içerisinde yer alır.

112 kamu kesim tahvil senet ve bonoları hesabıTahvil senet ve bonolardan özel sektör tarafından çıkarılmış olanlar satın alındığında 111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonoları hesabında gösterilirken, kamu tarafından çıkarılmış olanlar 112 Kamu Kesimi Tahvil, Sent ve Bonoları hesabında gösterilir.

Tahvil senet ve bonolar satın alındığında alış bedeli ile borçlanırken, bu değerler herhangi bir nedenle elden çıkarıldığında yine alış bedeli ile alacaklıdırlar.

Tahvil anaparası tahvil çıkartan şirket tarafından genellikle vade sonunda ödenir. Ancak faizler önceden belirlenen koşullara göre (3-6-12 aylık sürelerde) ödenir.

     BORÇ   

111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI

ALACAK

ARTIŞLAR ( + )

AZALIŞLAR ( – )

TOPLAM TUTAR  

TOPLAM TUTAR

 

   BORÇ  

112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET ve BONOLARI

ALACAK

ARTIŞLAR ( + )

AZALIŞLAR ( – )

TOPLAM TUTAR  

TOPLAM TUTAR


ÖRNEK SORU

İşletme, 20.08.2016 tarihinde nominal değeri 2.5 TL olan %40 faizli tahvillerden 500 adedini toplam 1.500 TL’ye banka aracılığı satın almıştır. Yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

—————————————-20.08.2016 ——————————————-

111 ÖZEL KESİM TAHVİL, SENET VE BONO. HS.       1.500

            10. BANKALAR HS.                                                     1.500

—————————————-  /.  / ……. ———————————————-

Tahviller her zaman ihraç gününde alınıp satılmayabilir. İhraç edildikten bir süre sonra satın alınan tahvillerin alış bedelinin içerisinde, o güne kadar işlemiş faizde bulunmaktadır. Alım tarihine kadar işlemiş olan faizin muhasebeleştirilmesi iki şekilde olabilmektedir.

Tahakkuk etmiş ancak henüz ödenmemiş faizi içeren bir menkul kıymet alındığında

Alış Değeri = Alışta Ödenen Tutar – Kazanılan (önceki dönemde işlenmiş) faiz tutarı şeklinde hesaplanır.

Aşağıdaki örnekte bulunan iki ayrı kanıt tekniği de anlatılmıştır.


ÖRNEK SORU:

İşletme faiz dönemi 01.01.2016- 31.12.2016 olan ve 01 Ekim 2016 günü 230.000 TL’ye alınan %20 faizli 200.000 TL nominal değerli elinde bulundurduğu tahviller izleyen yılın sonunda itfa edilecektir.

1. Yönteme göre kayıtlar aşağıdaki gibi olmalıdır;

Tahvilin başlangıç tarihi 01.01.2016 olduğuna göre, satın alındığı Ekim 2016 tarihine kadar işlemiş olan faiz aşağıdaki gibi hesaplanır.

Faiz Gelirleri = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                   = 200.000 x 0,20 x 9/12

                   = 30.000 TL

Vadesinden önce hesaplanmış faiz; 198 Diğer Çeşitli Dönen Varlıklar hesabının borcuna kaydedilir

——————————————————– 01.10.2016 ————————————————-

111 ÖZEL KESİM TAHVİ SENET VE BONOLAR HS.     200.000

198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR HS.              30.000

                  102 BANKALAR HS.                                                  230.000

————————————————————/———————————————————–

Yılsonunda faiz tahsil edileceğine göre yıllık faiz aşağıdaki gibi hesaplanır;

Faiz Geliri    = 200.000 x 0,20 x 1

                   = 40.000 TL

———————————31.12.2016 ———————————————————————

102 BANKALAR HS.                                                     40.000

        198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR HS.                                  30.000

         642 FAİZ GELİRİ HS.                                                                   10.000

——————————————————/—————————————————————-

İzleyen yılda tahvil bedeli (tahvil anapara tutarı) aşağıdaki gibi tahsil edilir;

_______________________  31.12.2017 ________________________________________

102 BANKALAR HS.                                                                 200.000

           111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLAR HS.                                   200.000

__________________________ / _______________________________________________

2.yöntem aşağıdaki gibidir;

____________________________ 01.10.2017 _____________________________________

111ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLAR HS.               230.000

                102 BANKALAR HS.                                                                                230.000

_______________________________ /___________________________________________

Faiz tahsil edildiğinde;

_______________________________ 31.12.2017 __________________________________

102 BANKALAR HS.                                                               40.000

                642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                        40.000

___________________________________ / _______________________________________

İzleyen yılda tahvil bedeli (tahvil anapara tutarı) aşağıdaki gibi tahsil edilir;

________________________________ 31.12.2017 __________________________________

102 BANKALAR HS.                                                                 200.000

659 DİĞER OLAĞAN GİD. VE ZARARLAR HS.                             30.000

            111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.                                 230.000

_____________________________________ / ________________________________________

NOT: Uygulamada 1. Yöntemin kullanımı daha yaygındır.


ÖRNEK SORU :

İşletme faiz dönemi 01.02.2016 – 30.11.2016 olan kamunun çıkarmış olduğu %30 faizli 50.000 TL nominal değerli hazine bonoları 01.06.2016 tarihinde 55.000 TL’ye bankadaki hesabından ödeyerek satın almıştır. Yapılması gereken kayır nasıl olmalıdır?

Önceki dönemden kazanılan faiz (01.02.2016-01.06.2016 tarihleri arasındaki 4 aylık süre) tutarı aşağıdaki gibi hesaplanmıştır;

Faiz Geliri      = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                  = 50.000 x 0,30 x 1/3

                        = 5.000 TL

İşlemiş olan faizin ayrı hesapta takip edilmesi halinde,

5.000TL’lik faiz, satın alımdan önce kazanılmış faiz olduğu için 198 Diğer Çeşitli Dönen Varlıklar hesabının borcuna kayır yapılır.

_______________________________  01.06.2016 _________________________________________

112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.                   50.000

198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR HS.                                 5.000

               102 BANKALAR HS.                                                                                   55.000

____________________________________ / _____________________________________________

Vade sonunda yapılması gereken kayıt aşağıdaki gibi olmalıdır;

Faiz Geliri      = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                  = 50.000 x 0,30 x 10 / 12

                  = 12.500 TL ( Bu tutarın 5.000 TL’si daha önceden diğer çeşitli dönen varlıklar hesabına aktarıldığı için kalan 7.500 TL Faiz gelirleri hesabının alacağına aktarılmıştır.)

_________________________________ 30.11.2016 _______________________________________

102 BANKALAR HS.                                                                     62.500

             112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.                               50.000

             198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR HS.                                              5.000

             642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                           7.500

_____________________________________ / ____________________________________________


ÖRNEK SORU:

1 haziran 2015 tarihinde çıkartılan % 20 faizli tahvillerden 50.000 TL’lik kısmı ihraç gününde ve nominal değeri üzerinden satın alınmıştır. Söz konusu tahviller 21 Temmuz 2015 tarihinde 52.000 TL’den satılmıştır. Yapılması gereken muhasebe kaydı nasıl olmalıdır? (1 yıl = 360 gün)

Faiz Gelirleri = (50.000 x 0,20 x 51/360) =1.416TL

Satış Bedeli                         = 52.000 TL

Alış Bedeli + Faiz Geliri_     _= 51.416 TL

Menkul Kıymet Satış Karı   =   584 TL

Nominal bedel üzerinden satın alındıktan sonraki bir tarihte tahvillerin satılması aşağıdaki gibi kayıt yapılmalıdır;

______________________________________ / __________________________________________

100 KASA HS.                                                                           52.000

                111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLAR HS.                                         50.000

                642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                                 1.416

                645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI HS.                                                           548

___________________________________ / ______________________________________________

Tahvillere satın alan işletmenin yapması gereken kayıt nasıl olabilir?

—————————————– / ———————————————————-

111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.            50.584

198 DEĞER ÇEŞİTLİ DÖNEM VARLIKLARI HS.                      1.416 

                     100 KASA HS.                                                                                     52.000

——————————————— / —————————————————————————


ÖRNEK SORU:

İşletme faiz dönemi 01.01.2018 – 31.12.2018 olan AYDIN A.Ş‘nin çıkarmış olduğu %12 faizli 100.000 TL nominal değerli tahvilleri 01.03.2018 tarihinde 102.000 TL ye bankadaki hesabından ödeyerek satın almış ve aşağıdaki gibi kayıt etmiştir.

——————————————–/——————————————————————

  111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.         102.000

                     102 BANKALAR HS.                                                          102.000

————————————————/—————————————————————

Vade sonu olan 31.12.2018 tarihinde anapara ve faizi tahsil edildiğinde yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?   

Bunun kaydını iki şekilde yapmak mümkündür.

1.Tercih edilecek yöntem:

Vade sonunda 12 aylık toplam faiz olan 12.000 TL tahsil edilmiştir. Ancak ihraç tarihinden 2 ay sonra satılan alınan tahviller, satın alındıktan o güne kadar işlemiş olan faizleriyle beraber 111 Özel Kesim Tahvil ve Bonoları hesabına kaydedilmiş olduklarından dönen faiz gelirinin işletmenin sahip olduğu 10 aylık sürece ilişkin olan 10.000 TL olarak kaydedilmesi mümkündür.

———————————————– 31.12.2018 ———————————————————

102 BANKALAR HS.                                                            112.000

         111ÖZEL KESİM TAHVİL SENET BONLARI HS.                                            102.000

         642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                             10.000

———————————————–/————————————————————————–

2. Tercih edilebilecek yöntem:

Bu yöntemde vade sonunda alınan faizin kamamı olan 12.000 TL 642 Faiz Gelirleri hesabında gösterilirken, işletmenin tahvillere sahip olmadığı iki aylık ( Ocak, Şubat 2018) döneme ilişkin faiz tutarı olan 2.000 TL ise 659 Diğer Olan Giderler ve Zaralar hesabından gösterilmektedir.

—————————————- 31.12.2018 —————————————————————–

 102 BANKALAR HS.                                                                  112.000

 659 GİĞER OLAN GİDERLER ve ZARALAR HS.                             2.000

                111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.                                    102.000                 

                642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                              12.000

——————————————–/—————————————————————————


ÖRNEK SORU:

ERÇİLİNGİR işletmesi 01 Eylül 2016 tarihinde %18 faiz oranlı 6 aylık 100.000 TL değerinde finansman bonosu peşin bedelle 96.000 TL’ye almıştır. İşletme 20 Ekim 2016 tarihinde aynı finansman bonosunu 97.500 TL’ satmıştır. Gerekli kayıt nasıl olmalıdır. (1yıl = 360 gün)

Faiz Gelirleri                         = ( 100.000 x 0,18 x 50/360 )= 2.500 TL

Satış Bedeli                           =  97.500 TL

Alış Bedeli + Faiz Geliri            = (98.500 TL)

Menkul Kıymet Satış Zararı  =    1.000 TL

—————————————— 20.10.2016——————————————————————-

102 BANKALAR HS.                                                               97.500

655 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARLARI HS.                           1.000

            111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONO HS.                                           96.000

            642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                              2.500

—————————————————–/————————————————————————–


ÖRNEK SORU:

İşletme 01.05.2016 tarihin de yıllık %20 faizli 3 yıl vadeli OKUYUCU A.Ş ‘ye ait tahvillerden 3.000 TL’lik satın almıştır. İşletme daha önce almış olduğu tahvillerin tamamını 31.08.2016 tarihinde 3.100 TL peşin bedelle satmıştır.  Yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

Satış Bedeli                                = 3.100 TL

Alış Bedeli                                  = 3.200 TL

Menkul Kıymet Satış Zaraları     =    100 TL

———————————————– 31.12.2016 —————————————————–

100 KAS HS.                                                                                    3.100

655 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARARI HS.                                         100

           111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENETLERİ VE BONOLARI HS.                              3.000

           642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                               200

—————————————————–/—————————————————————-


KPSS 2003 SORUSU:

İşletme, nominal değeri 500.000 TL yıllık faiz oranı % 48 ve faiz ödemesi 12 aylık dönemler itibariyle yapılacak olan T A.Ş. tahvillerini, 01.12.2001 tarihinde banka aracılığıyla satın almıştır.

Bu bilgilere göre, işletmenin 2001 yılı sonunda yapması gereken kayıt aşağıdakilerden hangisidir?

A)_____________________/________________________________

111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI     240.000.000

                   642 FAİZ GELİRLERİ                                      240.000.000

______________________/___________________________________        

B)____________________/___________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI                                  240.000.000

                  102 BANKALAR                                              240.000.000

______________________/__________________________________

C)_____________________/___________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI                                240.000.000

                649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR            240.000.000

D)_______________________/_________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI                                240.000.000

                642 FAİZ GELİRLERİ                                      240.000.000

_________________________/_________________________________

E)________________________/_________________________________

245 BAĞLI ORTAKLIKLAR                                 240.000.000

                 642 FAİZ GELİRLERİ                                     240.000.000

__________________________/_________________________________

Çözümleme:

31.12.2001 tarihinde 1 aylık işlemiş olan faizin tahakkuk kaydı yapılmalıdır.

Faiz Gelirleri   = Anapara x Faiz oranı x Vade   

                   = 500.000 x 0,48 x 1/12

                   = 20.000.000 TL

Tahakkuk kaydı olduğu için Gelir tahakkukları hesabı borçlandırılırken, Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılmalıdır. Buna göre “ D “ seçeneğindeki kayıt yapılmalıdır.

CEVAP D


Yukarıdaki bilgilere göre, tahvillerin 01.08.2002 tarihinde 665.000.000 TL’ye satılması halinde ortaya çıkan kar veya zarar hangi hesaba, ne şekilde ve kaç TL olarak kaydedilmelidir?

A) Menkul Kıymet Satış Zararları hesabının alacağına, 165.000.000

B) Menkul Kıymet Satış Zararları hesabının borcuna, 165.000.000

C) Menkul Kıymet Satış Karları hesabının alacağına, 165.000.000

D) Menkul Kıymet Satış Karları hesabının borcuna, 5.000.000

E) Menkul Kıymet Satış Karları hesabının alacağına, 5.000.000

Çözümleme:

01.12.2001-01.08.2002 tarihli arasındaki süre 8 aydır. İşletmenin tahakkuk eden faiz gelirleri;

Faiz Gelirleri   = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                            = 500.000 x 8/12

                   =160.000 TL

Olmalıdır. Ancak bu faiz gelirinin 20.000 TL’si 2001 yılında Gelir Tahakkukları hesabına almıştır. Satış gerçekleştiğinde bu tahakkukun ters kayıtla kapatılması gerekir. Buna göre aşağıdaki kayıt yapılır;

____________________________/_________________________________________

102 BANKALAR H.S                                                               665.000

            111 ÖZEL KESİM TAHVİL SEBET ve BONOLARI HS                           500.000

            181 GELİR TAHAKKUKLARI HS                                                           20.000                                   

            642 FAİZ GELİRLERİ HS                                                                  140.000

            645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI HS                                            5.000

__________________________/__________________________________________


KPSS 2004 SORUSU:

Finansal tablolarını aylık olarak düzenleyen bir işletme 01.06.2003 tarihinde bir anonim şirketin çıkardığı ve yıllık faiz oranı %12, faiz ödeme tarihi 02.06.2004 olan 50.000 TL’lik tahvili satın almıştır. Satın alınan tahviller 01.11.2003 tarihinde 52.000 TL’ye satıldığına göre aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı doğrudur?

A) Menkul Kıymet Satış Zararları Hesabı Borçlu 2.000 TL

B) Menkul Kıymet Satış Zararları Hesabı Borçlu 500 TL

C) Menkul Kıymet Satış Zararları Borçlu 500 TL

D) Faiz Gelirleri Hesabı Borçlu 2.500 TL

E) Gelir Tahakkukları Hesabı Borçlu 2.000 TL

Çözümlemesi:

İşletmenin faiz geliri hesaplandığında; (01.06.2003-01.11.2003 tarihleri arasındaki süre 5 aydır.)

Faiz Gelirleri          =Anapara x Faiz Oranı x Vade

                            =50.000 x 0,12 x 5 / 12

                            =2.500 TL

Aylık kayıt yapıldığına göre her ay aşağıdaki tahakkuk kaydı yapılmalıdır;

_____________________________/__________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI HS                                       500

                                    642 FAİZ GELİRLERİ HS                                      500

_____________________________/__________________________________

Toplam beş kez bu kayıt yapılacağına göre, Gelir Tahakkukları hesabı toplamda 5.500 TL borçlanacaktır.

Satış Tutarı                                 = 52.000 TL

Anapara + Faiz Geliri                 = 52.500 TL

Menkul Kıymet Satış Zararı              500 TL

Buna göre yapılacak yevmiye kaydı şöyledir;

_______________________/_______________________________________

100 KASA                                                                  52.000

655 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARLARI HS                    500

         111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS                 50.000

         181 GELİR TAHAKKUKLARI  HS                                                2.500

________________________/______________________________________

CEVAP B


KPSS 2005 SORUSU

İşletmenin elinde yazılı değeri 300.000 TL, vadesi 01.08.2005 olan tahviller bulunmaktadır. Yıllık faiz oranı  %36 olan bu tahvillerin geçmiş yıla ait işlemiş faiz tutarı 45.000 TL’dir.

Söz konusu tahviller 01.04.2005 tarihinde 365.000 TL’ye satıldığına göre, ortaya çıkan kar ya da zarar hangi hesaba, ne şekilde ve kaç TL olarak kaydedilmelidir.

A)  Menkul Kıymet Satış Kârları hesabının alacağı 20.000 TL

B)  Menkul Kıymet Satış Kârları hesabının alacağı 65.000 TL

C)  Faiz Giderleri hesabının alacağı 45.000 TL

D)  Reeskont Faiz Geliri hesabının alacağına 45.000 TL

E)  Menkul kıymet Satış Zararı hesabının borcuna 7.000 TL

ÇÖZÜMLEME:

2004 yılına ait işlenmiş olan faiz geliri için, 2004 yılı sonu itibariyle aşağıdaki tahakkuk kaydı yapılır;

_________________________________________/____________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI HS.                 45.000

             642 FAİZ GELİRİ HS.                                          45.000

________________________________________/______________________________________

2005 yılında satışı tarihine kadar gecen süre 3 aydır. Buna göre faiz geliri aşağıdaki gibi hesaplanır;

Faiz Geliri      = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                       = 300.000 x 0,36 x 1/4

                      = 27.000 TL      

Tahvil Satış Bedeli                       =365.000 TL

Tahvil Anapara + Faiz Geliri        =372.000 TL

Menkul Kıymet satış zararı          = – 7.000 TL

__________________________________________/_______________________________________

100 KASA HS.                                                                   365.000

656 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARI                                     7.000

           111 ÖZEL KESİM TAHVİL SNT. VE BONO.                                       300.000

           181 GELİR TAHAKKUKLARI                                                              45.000

           642 FAİZ GELİRLERİ                                                                       27.000

_______________________________________/_________________________________________

                                                                                                                                         CEVAP: E      


KPSS 2007 SORUSU

İşletme 01.10.2006 tarihinde ihraç edilen % 18 faizli ve yıllık faiz ödemeli devlet tahvillerinin 250.000 TL’lik kısmını ihraç tarihinde satın almıştır. Bu tahvillerin 150.000 TL’lik bölümünü 01.05.2007 tarihinde 165.000 TL’ye satmıştır.

1.  İşleminin 31.12.2006 tarihi itibariyle yapması gereken kayıt aşağıdakilerden hangisidir?

A)  ________________________________/____________________________________

690 DÖNEM KARI VEYA ZARARI                                   11.250

            642 FAİZ GELİRLERİ                                                                     11.250

________________________________ /_____________________________________

B)  ________________________________/_____________________________________

112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET VE BONOLARI          15.000

            642 FAİZ GELİRİ                                                                          15.000

________________________________/______________________________________

C)  ________________________________/________________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI                                        11.250

           642 FAİZ GELİRİ                                                                         11.250

_______________________________/_______________________________________

D) ________________________________/________________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI                                       45.000

        380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLERİ                                           33.750

        642 FAİZ GELİRİ                                                                          11.250

________________________________/________________________________________

E)  ________________________________/________________________________________
181 GELİR TAHAKKUKLARI                                       45.000

          380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER                                         30.000

          642 FAİZ GELİRİ                                                                       15.000

_________________________________/______________________________________

ÇÖZÜMLEME:

Faiz Geliri = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                  = 250.000 x 0,18 x 3/12

                  = 11.250 TL

Yılsonunda yapılması gereken kayıt 3 aylık faizin tahakkuk kaydıdır. Bu işleme ilişkin yapılacak kayıt “C” seçeneğindeki gibidir.                                                                                                                                              CEVAP: C


2.  Satış sonucuyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur.

A)  20.000 TL kâr elde edilmiştir.

B)  12.000 TL kâr elde edilmiştir.

C)  11.250 TL kâr elde edilmiştir.

D) 11.250 TL zarar elde edilmiştir.

E)  750 TL zarar elde edilmiştir.

ÇÖZÜMLEME:

Faiz Geliri = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                   = 150.000 x 0,18 x 7/12

                   = 15.750 TL

Ancak bu değerin 3 aylık tutarı olan 6.750 TL önceki döneme ait olduğu için gelir tahakkukları hesabında izlenmektedir.
Tahvilin Nominal Bedeli  + Faiz  Geliri                 =  165.750 TL
Tahvilin Satış Bedeli                                          =  165.000 TL
_________________________________________
Menkul Kıymetler Satış Zararı               =        750 TL


Buna göre yapılması gereken kayıt aşağıdaki gibi olmalıdır ;
————————————-/————————————————————————–
100 KASA                                                                          165.000
655 MENKUL KIYMET SATIŞ  ZARARLARI                                  750
                112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET ve BONOLARI                             150.000
                181 GELİR TAHAKKUKLARI                                                                 6.750
                642 FAİZ GELİRLERİ                                                                          9.000
————————————/—————————————————————————

CEVAP E


KPSS 2008 SORUSU :
İşletme T.AŞ tarafından 1 Haziran 2006 tarihinde ihraç edilen yıllık %18 faizli ve faizi 12 aylık dönem sonraları itibariyle ödenen tahvillerin 500.000 TL nominal değerli kısmını 10 Eylül 2006 tarihinde 527.000 TL’ye banka aracılığıyla satın alınmıştır. Satın alınan tahviller 10 Aralık 2006 tarihinde banka aracılığıyla 550.000 TL’ye satılmıştır. (Bir ay 30 gün olarak alınacaktır.)
1. Buna göre, tahvillerin satın alınmasıyla ilgili kayıt aşağıdakilerden hangisidir?
A) _______________________/____________
_________________
111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI    500.000
642 FAİZ GELİRLERİ                                             27.000
                   102 BANKALAR                                                  527.000
 ________________________/_____________________________________
B)   _____________________/______________________________
111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI    500.000
198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR                27.000
                  102 BANKALAR                                                   527.000
_______________________/_______________________________
C) _____________________/_______________________________

111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI    502.000
198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR                 25.000
                  102 BANKALAR                                                  527.000
_____________________/_________________________________
D)
_____________________/_______________________________
111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI    502.000
659 DİĞER OLAĞAN GİDER VE ZARARLAR             25.000
                  102 BANKALAR                                                  527.000
_____________________/__________________________________
E) _____________________/________________________________

111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET ve BONOLARI    500.000
659 DİĞER OLAĞAN GİDER VE ZARARLAR              27.000
                102 BANKALAR                                                  527.000
______________________/__________________________________
 
ÇÖZÜMLEME :
İşletme 01 Haziran 2006 ihraç tarihli tahvillerden, 10 Eylül 2006 tarihinde satın aldığına göre aradaki 100 günlük faizin hesaplanması gereklidir. Buna göre faiz gelirleri aşağıdaki gibi hesaplanır ;
Faiz Geliri = 500.000 x 0,18 x 100/360
                 = 25.000 TL
Ancak elde edilen 25.000 TL’lik faiz geliri geçmiş döneme ait olan işlemiş faizdir. Bu nedenle Diğer Çeşitli Dönen Varlıklar hesabının borcunda izlenmesi gereklidir. Tahvilin alış bedeli (527.000-25.000)502.000 TL olduğuna göre yapılması gereken kayıt ‘C’ seçeneğindeki gibidir.

CEVAP C


2. Buna göre, tahvillerin  satışıyla ilgili yapılması  gereken kayıt aşağıdakilerden hangisidir?
A)

——————————————/——————————————————————-
102 BANKALAR                                             550.000
                    111 ÖZEL KESİM TAH.SNT.VE BONOLARI              500.000
                    642 FAİZ GELİRLERİ                                             27.000
                    645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI                    23.000
——————————————/——————————————————————-

B)
——————————————/——————————————————————
102 BANKALAR                                             550.000
                    111 ÖZEL KESİM TAH.SNT.VE BONOLARI             502.000
                    642 FAİZ GELİRLERİ                                            23.000
                  649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR                       25.000
——————————————/——————————————————————
C)
——————————————/—————————————————————–
102 BANKALAR                                             550.000
                   111 ÖZEL KESİM TAH.SNT.VE BONOLARI        500.000
                   198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR            27.000
                   642 FAİZ GELİRLERİ                                        22.500
                   645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI                    500
——————————————/—————————————————————–
D)
——————————————/—————————————————————-
102 BANKALAR                                             550.000
                   111 ÖZEL KESİM TAH.SNT.VE BONOLARI          500.000
                   198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR              25.000
                   642 FAİZ GELİRLERİ                                          23.000
——————————————/—————————————————————
E)
——————————————/—————————————————————
102 BANKALAR                                             550.000
                   111 ÖZEL KESİM TAH.SNT.VE BONOLARI         502.000
                   198 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR             25.000
                   642 FAİZ GELİRLERİ                                         22.500
                   645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI                    500
——————————————/—————————————————————
ÇÖZÜMLEME :
Tahvilin ihraç edildiği 01 Haziran 2006  tarihi  ile satıldığı 10 Aralık 2006  tarihleri arasında geçen süre 190  gündür. Buna göre gerçekleşen faiz geliri aşağıdaki gibi hesaplanmalıdır ;

Faiz Geliri = 500.000 x 0.18 x 190/360
                  = 47.500 TL
Tahvilin satış değeri                                = 550.000 TL
Tahvilin Alış Bedeli  + Faiz Geliri              = 549.000 TL
____________________________________________
Menkul Kıymet Satış Karları                    =       500  TL

CEVAP E
 


KPSS 2011 SORUSU

Yazılı değeri 80.000 TL olan ve 01.02.2010 tarihinde satın alınan hazine Bonoları 3000 TL zararla banka aracılığıyla 80.000 TL ‘ye satılmıştır (bir yıl 360 gün olarak alınacaktır.)

Yıllık faiz oranı %9 olduğuna göre, satış tarihi ve bu satış tarihinde yapılan kayıtta kullanılan hesap aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir.

A) 01.07.2010 – Kamu Kesimi Tahvil Senet ve Bonoları hesabı alacaklı 83.000 TL

B) 01.12.2010 – Menkul Kıymetler Satış Zararları hesabı alacaklı 3.000 TL

C) 01.10.2010 – Menkul Kıymetler Satış Zararları Hesabı borçlu 3.000 TL

D) 01.07.2010 – Kamu Kesimi Tahvil, Senet Ve Bonoları hesabı alacaklı 77.000 TL

E) 01.12.2010 – Kamu Kesimi Tahvil Senet Ve Bonoları hesabı alacaklı 80.000 TL

Çözümleme:

Hazine bonoları 83.000 TL’ye satıldığında 3.000 TL zarar edildiğine göre satış tarihindeki faizli bakiyesi (83.000 + 3.000) 86.000 TL olmalıdır. Yazılı değeri 80.000 TL olduğuna göre de faizi (86.000-80.000) 6.000 TL olacaktır. Bu durumda faiz formülünde vadenin hesaplanması aşağıdaki formüldeki gibi olacaktır.

Faiz = Anapara x Faiz Oranı x Vade

6.000 = 80.000 x 0,09 x n/360

n= 300 gün

Alış tarihi olan 01.02.2010 tarihinde 300 gün sonra yani 01.12.2010 tarihinde yapılacak satış kaydı aşağıdaki gibi olacaktır.

_______________01.12.2017___________________________________________

102 BANKALAR                                                  83.000

655 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARLARI              3.000

         112 KAMU KES TAHVİL SNT BONOLAR                                 80.000

         642 FAİZ GELİRLERİ                                                             6.000

____________________________/_______________________________________

CEVAP E


ÖRNEK SORU

İşletmenin elinde 01 Temmuz 2017 tarihi itibariyle %10 faizli 100.000 TL’lik devlet tahvili bulunmaktadır.

Faiz ödemeleri yıllık olduğuna göre 31.12.2017 tarihinde yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır. (1 Yıl =360 gün)

Faiz Gelirleri = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                      = 100.000 x 0,10 x 180/160

                      = 5.000 TL

İşletme faizi 2010 yılında tahsil edileceği için 31.12.2017 tarihinde 01 Temmuz -31 Aralık 2017 tarihleri arasında gün kadar (180 gün) faizini hesaplayıp tahakkukunu aşağıdaki gibi yapar.

_______________31.12.2017___________________________________

181 GELİR TAHAKKUKUKLARI HS.                           5.000

                     642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                    5.000

________________________/__________________________________

Faiz tahsilatı yapıldığında kayıt nasıl olmalıdır.

Faiz Gelirleri   = Anapara x Faiz Oranı x Vade

                   = 100.000 x 0, 10 x 1

                   = 10.000 TL

Toplam 1 yıllık faiz geliri 10.000 TL’dir. İşletme bu faizin 5.000 TL’lik kısmını 2009 yılında Gelir Tahakkukları hesabına kaydettiğine göre 2010 yılının faiz gelirini (10.000-5.000) 5.000 TL olarak gösterip aşağıdaki kaydı yapacaktır;

_____________________ 01.07.2010_________________________________

102 BANKALAR HESABI                             10.000

         642 FAŞZ GELİRLERİ HS.                                          5.000

         181 GELİR TAHAKKUKLARI HS                                  5.000

_______________________ / _______________________________________


ÖRNEK SORU:

İşletme 01.09.2017 tarihinde yıllık % 12 faiz ödemeli 400.000 TL nominal değerli özel kesime ait tahvili banka aracılığıyla satın almıştır. Söz konusu tahviller 01.02.2018 tarihinde 424.000 TL’ye banka aracılığıyla satılmıştır. (1 yıl =360 gün)

31.12.2017 tarihinde yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

01.09.2017 – 31.12.2017 tarihleri arasında geçen süre 4 aydır. Bu sürede işleyen faizin tahakkuk kaydının yapılması gerekir.

Faiz Geliri      = 400.000 x 0,12 x 1/3

                  = 16.000 TL  

_____________________ 31.12.2017_________________________________

181 GELİR TAHAKKUKLARI HS.                16.000

         642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                      16.000

_______________________ / _______________________________________

01.02.2018 tarihinde yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

01.09.2017-01.02.2018 tarihleri arasında geçen süre 5 aydır. Bu süre için kazanılan faiz aşağıdaki gibi hesaplanmalıdır;

Faiz Geliri = 400.000 x 0,12 x 5/12

                  = 20.000 TL ( faizin 16.000 TL’si Gelir Tahakkukları hesabına aktarılmıştır. Döneme ait faiz geliri 4.000 TL’dir.)

Toplam Satış Bedeli                        = 424.000 TL

Tahvil + Kazanılan Faiz Geliri         = 420.000 TL

Menkul Kıymet Satış Karı               =   4.000 TL

_____________________ 01.02.2018_________________________________________

102 BANKALAR HESABI                                       424.000

              111 ÖZEL KESİM TAHVİL, SENET ve BONOLARI HS.                   400.000

              181 GELİR TAHAKKUKLARI HS.                                                    16.000

              642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                               4.000

              645 MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI HS.                                      4.000

_______________________ / ________________________________________________

Söz konusu tahvilin 01.02.2018 tarihinde 418.000 TL’ ye satılması halinde yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

Toplam Satış Bedeli                                 = 418.000 TL

Tahvil + Kazanılan Faiz Geliri                   = 420.000 TL

————————————-            ——————

Menkul kıymet satış zararları                 =  -2.000 TL

————————————  01.02.2018  ————————————————————

102 BANKALAR HS.                                                             418.000

655 MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARLARI HS.                           2.000

              111 ÖZEL KESİM TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.                         400.000

              181 GELİR TAHAKKUKLARI HS.                                                         16.000

              642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                                    4.000

 ——————————————  /   ——————————————————————-


REPO İŞLEMLERİ NASIL KAYDEDİLİR?

Repo; baştan belirlenen bir fiyatla satmak taahhüdüyle menkul kıymet satın alma işlemidir. Kısacası menkul kıymetin geçici bir süre alınarak önceden belirlenmiş bir fiyattan geri satılmasıdır. Repo geliri stopaj kesintisine tabidir.

ÖRNEK SORU

OKUYUCU anonim şirketi, elinde fazla bulunan nakdi değerlendirmek için 2 ay sonra 51.000 TL’ye satmak üzere 50.000 TL’lik devlet tahvilini 01.09.2018 tarihinde İş Bankası’ndan satın almıştır. Repo yapıldığında kayıt;

—————————————— 01.09.2018 ——————————————————–

102 BANKALAR HS.                                    50.000

                               100 KASA HS.                                           50.000

———————————————– / —————————————————————–

Repo işlemi sona erdiğinde gelir vergisi kesintisi oranı % 15 olarak belirlenmişse;

Gelir vergisi kesintisi =  1.000 x 0,15

                                         = 15 TL

——————————————— 01.12.2018 ———————————————————

100 KASA HS.                                                             50.850

193 PEŞİN ÖDENEN VERGİ VE FONLAR HS.                       10

                    102 BANKALAR HS.                                                                    50.000

                    642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                                             1.000

————————————————  /  ———————————————————————-


ÖRNEK SORU:

Hasan ÖZKAN ve ortakları kolektif şirketi vadesi gelen 10.000 TL’lik tahvil faizini banka kanalıyla tahsil etmiştir. Faizden %10 gelir vergisi kesintisi yapıldığına göre yapılması gereken kayıt nasıl olmalıdır?

Söz konusu şirket, şahıs şirketi olduğundan gelir vergisinin mükellefi ortakların kendilerdir. Yıl içerisinde peşin ödenmiş vergilerinde yılsonunda şirketin ödeyeceği vergiden düşülmesi söz konusu değildir. Bu nedenle de gelir vergisi kesintisi 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar Hesabı’nın borcu yerini 131 Ortaklardan Alacaklar hesabına aktarılmalıdır.

———————————— 01. 12.018 ————————————————————

102 BANKALAR HS.                                                      9.000

131 ORTAKLARDAN ALACAKLAR HS.                            1.000

                                     642 FAİZ GELİRLER HS.                                        10.000

—————————————–  /   ——————————————————————-


İSKONTOLU MENKUL KIYMETLERDE FAİZ KAYDI;

Satın alınan borçlanma senetleri iskontolu olarak satılmışsa bu menkul kıymetler pesin değer üzerinde satın alınır. Vadesi geldiğinde nominal değer üzerinden tahsil edilir. Alışta nominal bedelden düşülen miktar hak edildikçe gelire dönüştürülür.

ÖRNEK SORU:

Aylık mali tablo düzenleyen bir işletme 90 gün vadeli 50.000 TL’lik % 12 faizli hazine bonosunu ihraç günü olan 01.09.2018 tarihinde 48.539 TL’ye satın almıştır.

——————————–  01.09.2010 ——————————————————————-

112 KAMU KESİMİ TAHVİL SENET VE BONOLARI HS.           50.000

           380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER HS.                                     1.461

           102 BANKALAR HS.                                                                    48.539

————————————— – /  ————————————————————————

Eylül ayı sonunda yapılacak kayıt nasıl olmalıdır?

Faiz Geliri = 1.462/ 3 ay

                  = 487 TL / ay

———————————– 30.09.2018———————————————————-

380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER HS.                         487

                                        642 FAİZ GELİRLERİ HS.                                  487

——————————————/ —————————————————————–

 

           <<<<< Muhasebe Tek Düzen Hesap Planı, İşleyişi, Örnekleri ve Açıklamaları >>>>>

Sitemizdeki Diğer İçerikler

Paylaş

Bu Yazıya Toplam 1 Yorum Yapılmış

İsminiz

E-Posta Adresiniz

Şehir

Genel Muhasebe Dersi Tek Düzen Hesap Planı ve Açıklamaları :Muhasebe Dersleri Yazılı Soruları, Monografiler, Hesaplar - orhan-hoca.site/genel-muhasebe-dersi-tek-duzen-hesap-plani-ve-aciklamalari.html
05 Mayıs 2014 - 19:58

[…] Karşılığı Hesabı 118 Diğer Menkul Kıymetler Hesabının İşleyişi ve Örnek 111 Özel Kesim – 112 Kamu Kesimi Tahvil Senet ve Bonoları Hesabı 110 Hisse Senetleri Hesabı 11 Menkul Kıymetler […]

DMCA.com Protection Status